Dossier - Professioneel communiceren via berichtenapps

een afwegingstool voor sociale professionals

publicatiedatum: 8 juni 2026

Marie Van der Cam

Het is hoe dan ook kiezen

Sociale professionals communiceren steeds vaker met cliënten, gasten of hun netwerk via berichtenapps.
Dat is snel, laagdrempelig en efficiënt.
Maar niet elke app beschermt de privacy en vertrouwelijkheid van de berichten op dezelfde manier.

Het is een moeilijke keuze:

Apps die je doelgroep al gebruikt, maken contact vaak makkelijker. Die apps zijn niet altijd de veiligste keuze.

Veiligere apps zijn vaak minder bekend en daardoor minder vlot in gebruik.

Als professional zal je de afweging moeten maken:

Kiezen voor de meest veilige app is verstandig. Weet dat een minder veilige app niet altijd fout is. Maar niet elke app is geschikt voor elk doel.
Gebruik ze dus niet zonder na te denken over de risico’s. Want wat als het fout loopt? Bij de meeste apps weet je niet wat er met de gegevens van je cliënt en jezelf gebeurt.
Maak dus interne keuzes waarop je kan terugvallen, ook als het fout loopt. Heeft vlotte bereikbaarheid voorrang op veilig communiceren? Of andersom? Wanneer wel en wanneer niet? En welke afspraken maak je hierover, die jou ook beschermen als werknemer?

Deze afweging kan je als organisatie en professional enkel maken als je zicht hebt op de eigenschappen, mogelijkheden en beperkingen van de verschillende beschikbare berichtenapps.

Daar wil dit dossier aan tegemoet komen: een handig afwegingsoverzicht bieden waardoor je als organisatie en professional bewuste keuzes kan maken.

Disclaimer: De informatie in dit dossier is correct volgens de stand van zaken op 8/06/2026. Digitale technologie evolueert snel, waardoor bepaalde informatie snel verouderd kan zijn; merk je een fout op, mail ons dan gerust via marie.vandercam@samvzw.be.

Download hier het schema

Een aantal technische aspecten uitgelegd

End-to-end encryptie en transportversleuteling

End-to-end encryptie (E2EE) betekent dat alleen de verzender en ontvanger het bericht kunnen lezen. De inhoud wordt op je telefoon versleuteld via een sleutel. Op het toestel van de ontvanger wordt het bericht ontgrendeld via dezelfde sleutel. Zelfs de ontwikkelaar van de app kan het bericht niet bekijken. Voor SMS heet deze functie RCS (Rich Communication Services).
Transportversleuteling: Het bericht is versleuteld als het onderweg is, maar blijft wel tijdelijk bewaard en dus leesbaar op de servers van de app. Dat is geen beveiliging, want verdachte of verontrustende of schadelijke berichten kunnen onderschept worden.

Cloud-opslag (of cloud-backup)

Sommige apps bewaren berichten op hun servers of op de clouddienst van je gsm.

Voordelen:

Je kan berichten synchroniseren tussen apparaten;
Je kan chats herstellen na verlies van je toestel.

Nadelen:

Ontwikkelaars kunnen toegang hebben tot je berichten, afhankelijk van welke clouddienst en bijhorende instellingen je gebruikt;
Gegevens kunnen hierdoor worden opgevraagd door autoriteiten.

Eenmalige of verdwijnende berichten

Bij sommige apps kan je eenmalige berichten sturen of berichten die na een bepaalde tijd verdwijnen. Maar dit betekent niet dat berichten volledig verdwijnen.

Mogelijke risico’s:

Er worden screenshots (schermopnames) genomen van je berichten als ze online staan;
Berichten worden opgeslagen op servers;
Forensisch herstel op toestellen.

Open-source en closed-source apps

Open-source betekent dat de broncode van de communicatie-app openbaar is. Closed-source betekent dat de broncode geheim is. Alleen de oorspronkelijke ontwikkelaar of het bedrijf heeft toegang tot de programmeercode en kan deze aanpassen. Als eindgebruiker krijg je alleen een werkend eindproduct en hebt geen inzage in wat de ontwikkelaar doet met de verzamelde data.

Voordelen van een open-source app:

Beveiliging kan onafhankelijk worden gecontroleerd;
Transparantie: Minder verborgen dataverzameling;
Ze zijn vaak gratis en vrij van reclame.

Metadata

Zelfs wanneer berichten versleuteld zijn, worden metadata verzameld. Dit betekent dat de inhoud van berichten beschermd is, maar dat er nog steeds informatie beschikbaar kan zijn over hoe en met wie je communiceert.

Metadata bevatten informatie over communicatie, zoals:

Wie met wie communiceert;
Hoe vaak je met iemand communiceert;
Tijdstip van berichten;
Gebruikte apparaten;
IP-adressen of locatie van het toestel;
Contacten in je contactenlijst.

Deze informatie wordt gebruikt om

De werking van de app te verbeteren (Metadata helpt om berichten correct te bezorgen, contacten te synchroniseren en accounts te beveiligen.);
Diensten te verbeteren (welke functies worden gebruikt en welke niet);
Advertenties en profilering op maat te bezorgen. Metadata kunnen veel zeggen over je sociale netwerken en je gedrag. Er kan dan een gebruikersprofiel van je gemaakt worden om je gerichte advertenties te bezorgen;
Veiligheid en fraude-controle te installeren: kan helpen om spam, fraude of misbruik te detecteren;
Wettelijke verzoeken te beantwoorden: in sommige gevallen kunnen bedrijven metadata delen met autoriteiten wanneer zij een wettelijk verzoek krijgen.

Tracking en advertenties

De meeste closed source apps kunnen je gegevens inkijken en verzamelen dus metadata. In sommige gevallen kunnen ze ook de inhoud van je bericht lezen, als er geen versleuteling (E2EE) is.

Met metadata verdienen ze geld door:

Ze door te communiceren naar apps van hetzelfde bedrijf (bvb Meta);
Ze door te verkopen aan adverteerders die je dan reclame bezorgen;
Je gedrag op de app te analyseren en jouw ‘profiel’ te verkopen aan geïnteresseerden, die je dan kunnen contacteren of in sommige gevallen, oplichten.

AI-modus

In sommige apps kan je nu AI-functies gebruiken (Whatsapp, Messenger, Instagram, Telegram), of je kan chatten met de AI-assistent (Snapchat), als een soort virtuele gesprekspartner om advies te vragen of te brainstormen. Je AI-functies gebruiken in groepschats. Afhankelijk van de app, kan je hulp vragen om berichten te vertalen, samen te vatten of te analyseren.

Nadelen:

Van zodra je de AI-modus activeert, zijn de berichten in de meeste gevallen niet meer end-te-end encrypted en heeft de ontwikkelaar volledige toegang tot de inhoud.
De informatie die je invoert wordt opgeslagen en verwerkt op de servers van de ontwikkelaar.
En kan dus gebruikt worden om het model te trainen of voor andere onbekende doeleinden.

Veiligheid van berichtenapps

Deze 8 berichtenapps vergelijken we op basis van een aantal technische aspecten

SMS

Deze aspecten maken SMS-en veiliger

De meeste telecomproviders en smartphones ondersteunen nu End-to-End-versleuteling van berichten via RCS (Rich Communication Sevices)
Soms kan je via instellingen een leesbevestiging afzetten, maar dit is vaak niet betrouwbaar en niet gestandaardiseerd.

Deze aspecten maken SMS-en minder veilig

SMS is niet standaard versleuteld.
Berichten worden in leesbare vorm verzonden via telecomnetwerken.
Groeps-SMS is gewoon een bundeling van individuele berichten, zonder encryptie.
SMS-berichten kunnen automatisch geback-upt worden (bv. via Google of Apple) of opgeslagen worden door telecomoperatoren (tijdelijk)
Maar dit is niet versleuteld op inhoudsniveau.
SMS is volledig gekoppeld aan een telefoonnummer.
SMS is een telecomprotocol, niet open-source controleerbaar.
SMS-berichten blijven bestaan tenzij je ze zelf verwijdert.
Telecomoperatoren kunnen metadata zien en soms inhoud verwerken (bv. filtering).
Telecomoperatoren verzamelen metadata maar gebruiken die minder voor advertentieprofilering dan bij apps.

Snapchat

Deze aspecten maken Snapchat veiliger

Snaps en groepsberichten worden versleuteld tijdens verzending (transportversleuteling), maar Snapchat kan de inhoud nog inkijken en verwerken op zijn servers.
Video’s worden versleuteld tijdens transport, maar Snapchat kan toegang hebben.
Snaps en groepsberichten verdwijnen vaak automatisch. Snaps en groepsberichten verdwijnen meestal na het bekijken of na 24 uur in de chat.
Berichten worden tijdelijk opgeslagen op servers om ze te bezorgen, maar verdwijnen daarna volgens hun retentiebeleid. Niet geopende berichten kunnen wel tot 30 dagen op servers blijven staan.
Je kan Snapchat gebruiken met alleen een e-mailadres. Een telefoonnummer is optioneel.

Deze aspecten maken Snapchat minder veilig

Snapchat gebruikt geen echte end-to-end encryptie zoals Signal of WhatsApp, maar wel transportversleuteling.
Videogesprekken zijn niet end-to-end encrypted.
‘Zelfvernietigende berichten’ is een kernfunctie van Snapchat. Maar screenshots blijven mogelijk (en de verzender krijgt hier een melding van).
Snapchat heeft geen klassieke cloud back-up zoals WhatsApp.
Snapchat is volledig closed source. De code is dus geheim en niet in te kijken.
Snapchat kan berichten openen, metadata analyseren, data delen bij gerechtelijk bevel, ze gebruiken voor advertenties, profielopbouw en targeting, en kan ze ook doorverkopen aan derden.
Leesbevestiging kan niet worden uitgezet. De app toont wanneer iemand een snap opent of een bericht leest.

Deze aspecten maken Telegram veiliger

Alleen secret chats gebruiken end-to-end-encryptie. Deze werken enkel tussen twee personen, zijn toestelgebonden en worden dus niet gesynchroniseerd tussen apparaten.
Telegram is gedeeltelijk open source. Client apps zijn open source. De serversoftware is gesloten.
Secret chats worden niet opgeslagen in de cloud.
Telegram vereist een telefoonnummer bij registratie. Je kan daarna wel communiceren via gebruikersnaam.
In privéchats kan Telegram geen advertenties bezorgen.

Deze aspecten maken Telegram minder veilig

Telegram heeft geen standaard end-to-end encryptie.
Videogesprekken zijn niet standaard end-to-end-encrypted.
Groepen en kanalen zijn niet end-to-end encrypted. Alle groepsberichten worden opgeslagen op Telegram-servers.
Telegram maakt automatisch cloudopslag van chats. Het voordeel is dat je chats op alle apparaten beschikbaar zijn. Nadeel: Telegram kan toegang hebben tot de inhoud
Leesbevestiging afzetten kan niet. Telegram toont dubbele vinkjes wanneer een bericht gelezen is.
Telegram kan inhoud en metadata in theorie zien. Secret chats zijn hier een uitzondering.
Telegram gebruikt beperkte advertenties. Alleen in grote publieke kanalen.

Instagram

Deze aspecten maken Instagram veiliger

Sommige accounts kunnen versleutelde chats handmatig starten. Meta (het moederbedrijf) heeft wel een systeem ontwikkeld om end-to-end-encryptie te ondersteunen, maar dat is nog niet algemeen standaard geactiveerd.
Instagram kan gebruikt worden met e-mail of een Facebook-account Een telefoonnummer is niet verplicht.
Instagram ondersteunt zelfvernietigende berichten via vanish mode: verdwijnende foto’s en video’s.
Leesbevestiging kan worden uitgezet. Gebruikers kunnen instellen dat anderen niet zien wanneer een bericht gelezen is.

.
.

Deze aspecten maken Instagram minder veilig

Instagram heeft geen standaard end-to-end encryptie voor directe berichten.
Videogesprekken zijn niet standaard end-to-end encrypted. Ze worden wel beveiligd tijdens verzending, maar Meta kan toegang hebben tot de inhoud.
Groepschats zijn niet end-to-end encrypted. Alle berichten worden opgeslagen op Meta-servers.
Instagram maakt automatisch serveropslag van berichten. Dit is geen echte “backup” zoals bij WhatsApp, maar een centrale opslag (zoals Snap). Daardoor kunnen chats gesynchroniseerd worden tussen apparaten.
Instagram is volledig gesloten software.
Meta kan berichten en profiel op Instagram bekijken en analyseren: berichteninhoud, metadata en interacties.
Instagram is sterk advertentiegedreven. Data wordt gebruikt voor: advertentieprofilering, gedragsanalyse en aanbevelingsalgoritmes.

Messenger

Deze aspecten maken Messenger veiliger

Messenger gebruikt standaard end-to-end-encryptie voor persoonlijke chats en videogesprekken tussen 2 personen. Dit gebeurt via het Signal-protocol. Meta kan deinhoud niet lezen.
Je kan je end-to-end versleutelde chatberichten veilig opslaan en synchroniseren tussen apparate via Secure storage. Het zorgt ervoor dat alleen jij, via een 6-cijferige pincode of een sleutel in de cloud (iCloud/Google Drive), toegang hebt tot je berichten, zelfs op nieuwe apparaten.
Leesbevestiging kan worden uitgezet
Messenger kan gebruikt worden via een Facebook-account of e-mail.

Deze aspecten maken Messenger minder veilig

Groepschats zijn niet standaard end-to-end-encrypted.
Messenger ondersteunt zelfvernietigende berichten en tijdelijke chats.
Messenger is closed source.
Meta kan metadata zien maar niet de inhoud van end-to-end-encrypted gesprekken (enkel gesprekken tussen 2 personen). Messenger gebruikt data voor advertenties, profilering en aanbevelingen.

Deze aspecten maken WhatsApp veiliger

WhatsApp gebruikt standaard end-to-end-encryptie voor alle chats, inclusief groepschats en videogesprekken. Dit gebeurt via het Signal-protocol. Meta kan de inhoud niet lezen.
Leesbevestigingen kunnen worden uitgezet voor persoonlijke chats.
WhatsApp ondersteunt zelfvernietigende berichten en tijdelijke chats.

Deze aspecten maken WhatsApp minder veilig

Back-ups staan in iCloud of Google Drive. LET OP: Deze zijn niet standaard end-to-end encrypted. Dit moet je manueel instellen (sinds 2021).
Leesbevestigingen kunnen niet worden uitgezet in groepschats.
WhatsApp vereist een telefoonnummer. In groepen zijn alle telefoonnummers zichtbaar.
WhatsApp is closed source.
Meta kan geen inhoud lezen, maar wel metadata, contactinformatie en gebruikspatronen.
WhatsApp zelf toont geen advertenties, maar metadata kan gebruikt worden voor accountprofielen binnen Meta, en dus voor advertenties.

iMessage

Deze aspecten maken iMessage veiliger

iMessage gebruikt end-to-end encryptie tussen Apple-apparaten. Voor persoonklijke chats en voor groepgesprekken.
Apple gebruikt end-to-end-encryptie voor videogesprekken via FaceTime.
Leesbevestigingen kunnen worden uitgeschakeld.
Je kan met iMessage een bericht plannen om uitgesteld te verzenden.
Je kan iMessage gebruiken via een telefoonnummer

Deze aspecten maken iMessage minder veilig

iMessage werkt alleen als beide gebruikers Apple-toestellen hebben en de internetverbinding actief is. Anders valt het terug op SMS (en dan is er géén encryptie).
iCloud back-ups zijn niet standaard end-to-end encrypted tenzij je Advanced Data Protection inschakelt. Zonder die optie kan Apple toegang hebben tot back-ups.
Apple’s systeem closed source.
iMessage ondersteunt geen zelfvernietigende berichten.
Apple kan metadata zien en mogelijk inhoud via iCloud-back-ups (als ze niet end-to-end-encrypted zijn)
Apple gebruikt minder advertentietracking dan Meta, maar verzamelt wel bepaalde gegevens.

Signal

Deze aspecten maken Signal veiliger

Signal gebruikt standaard end-to-end-encryptie. Alle communicatie is versleuteld.
Alle videogesprekken zijn end-to-end encrypted.
Groepschats zijn ook end-to-end encrypted.
Een telefoonnummer is nodig voor registratie, maar je kan het verbergen en een gebruikersnaam gebruiken.
Signal heeft sinds 2025 beveiligde cloud back-up. Je moet het zelf activeren anders blijven berichten enkel bewaard op je toestel.
Leesbevestigingen kunnen worden uitgezet.
Signal is volledig open source streeft geen winstbejag na.
Signal ondersteunt uitgebreide timers voor verdwijnende berichten.
Signal bewaart bijna geen data.
Signal heeft geen advertenties, geen tracking en geen commerciële data-analyse.

Deze aspecten maken Signal minder veilig

Signal bewaart bijna geen data. De enige bekende informatie is de datum laatste verbinding.

Vergelijking van berichtenapps in één beeld

OPMERKING: dit overzicht is opgemaakt in mei 2026 en zal je met regelmaat moeten actualiseren.

Download hier het schema

Veelgestelde vragen

Klik op de vraag om het antwoord te zien

Is WhatsApp veilig voor hulpverlening?

WhatsApp gebruikt standaard end-to-end encryptie. Dat betekent dat de inhoud van berichten beschermd is. Het bedrijf achter WhatsApp (dat is is Meta) verzamelt wel metadata. Voor privacy-gevoelige communicatie kan Signal een betere keuze zijn.

Waarom wordt Telegram vaak als veilig gezien?

Telegram wordt vaak als veilig beschouwd omdat het privacy benadrukt. Maar standaard-chats zijn niet end-to-end encrypted. Alleen secret chats zijn dat wel. Telegramgroepen zijn nooit end-to-end-encrypted. De ontwikkelaar heeft dus toegang tot de inhoud.

Kan de politie berichten lezen?

Dat hangt af van de app. Bij apps zonder end-to-end encryptie kunnen berichten worden opgevraagd.

Bij berichten waarbij end-to-end encryptie gebruikt wordt, kunnen meestal alleen metadata worden verkregen. Er bestaan programma’s die via het toestel toch data kunnen onderscheppen. Het is heel moeilijk om inzicht te krijgen in wat precies wel en niet kan omdat de apps closed-source zijn. Voorzichtigheid blijft dus belangrijk.

Is Snapchat veilig omdat berichten verdwijnen?

Niet volledig. Hoewel berichten verdwijnen:

Kunnen er screenshots worden gemaakt
Blijven berichten tijdelijk op servers staan
Hebben de ontwikkelaars toegang tot de inhoud.

Is Signal de veiligste app?

Signal wordt algemeen beschouwd als een van de meest privacy vriendelijke apps omdat de ontwikkelaars je privacy heel belangrijk vinden en dus:

Alle communicatie end-to-end encrypted is;
Er bijna geen metadata worden opgeslagen (enkel je laatste verbindingsdatum);
Er geen cloud-opslag is: de berichten worden enkel op je toestel bewaard, tenzij je de cloud-opslag activeert;
De app open-source is, je kan de broncode dus altijd inkijken;
Er geen advertenties zijn.

Kan iemand screenshots maken van gesprekken?

Ja.

De meeste apps melden screenshots niet. Snapchat doet dit wel.

Iemand kan ook altijd een foto maken van je scherm met een ander toestel.

Waarom is een telefoonnummer soms een probleem?

Veel apps gebruiken een telefoonnummer als identiteit.

Je moet dus al een geactiveerde telefoon hebben om een berichtenaccount te kunnen aanmaken.

Dit kan risico’s geven zoals:

Phishing;
SIM-swap fraude;
Accountovername;
Identificeerbaarheid van hulpverleners.

Sommige apps kunnen ook zonder telefoonnummer werken.

Wat is Phishing, SIM-swap en accountovername en spoofing?

Phishing is een vorm van digitale fraude waarbij iemand probeert je wachtwoord, verificatiecode of andere persoonlijke gegevens te stelen door zich voor te doen als een betrouwbare organisatie of persoon. Voorbeeld: Je krijgt een bericht met een boodschap zoals:

“Je account moet dringend worden geverifieerd. Klik hier.”
Als je op de link klikt en je gegevens invult, geef je die rechtstreeks aan de fraudeur.

SIM-swap fraude: via phishing of datalek (hacking) worden je gegevens (naam, adres, rijksregisternummer) verzameld en iemand doet zich voor als jou bij de telecomprovider en neemt zo je nummer over. Die geeft je telefoonnummer en zegt dat je SIM geblokkeerd is. Je telefoonnummer wordt dan aan een andere SIM-kaart gelinkt. Die kan zo jouw twee factor-verificatiecodes via sms ontvangen en gebruiken (identiteitsdiefstal). Gebruik dus een authenticator-app om dit te vermijden.

Accountovername is een vorm van online identiteitsdiefstal waarbij iemand ongeautoriseerde toegang krijgt tot je online accounts. Dit kunnen bankrekeningen, e-mailaccounts, webwinkelprofielen of social media accounts zijn. Het uiteindelijke doel is vrijwel altijd het stelen van geld, persoonlijke informatie, of het misbruiken van het account voor andere criminele activiteiten.

Spoofing: Koppeling met andere databanken die gelinkt zijn aan je nummer: Gevaar voor spoofing: ze hebben je nummer en andere gegevens over jou. Hiermee kunnen ze jouw nummer gebruiken om mensen te contacteren en zo aan fraude te doen.

Elf aanbevelingen

Gebruik bij voorkeur veilige apps, of gebruik apps zeker op de veiligste manier

1. Gebruik bij voorkeur apps met end-to-end-encryptie E2EE

Kies indien mogelijk voor berichtenapps die standaard end-to-end encryptie gebruiken, zoals Signal of WhatsApp. Hierdoor kunnen alleen de verzender en ontvanger de inhoud van berichten lezen, en niet de ontwikkelaar van de app of andere derden.

2. Vermijd automatische cloud-back-ups zonder encryptie

Sommige apps maken automatisch back-ups van chats in:

De eigen servers
Google Drive
iCloud

Deze back-ups zijn niet altijd end-to-end encrypted. Schakel indien mogelijk versleutelde back-ups in of vermijd cloudopslag.

3. Besteed aandacht aan je privacy-instellingen

Wat is er zichtbaar en wat niet?
- telefoonnummer,
- profielfoto,
- status
Leesbevestigingen
Instellingen rond back-ups: worden berichten automatisch opgeslagen?

4. Gebruik indien mogelijk een professionele account

Overweeg om een werkaccount of werktoestel te gebruiken voor communicatie met cliënten.

Dit helpt om:

Privé- en werkcommunicatie te scheiden
Risico’s voor persoonlijke accounts te beperken.
Risico’s voor het lekken van jouw persoonlijke gegevens te beperken.

5. Gebruik tweestapsverificatie

Activeer waar mogelijk tweestapsverificatie (of two-factor-authenthication).

Dit maakt het veel moeilijker voor iemand om toegang te krijgen tot je toestel of een account wanneer bijvoorbeeld een telefoonnummer wordt overgenomen.

6. Bescherm je toestel met een sterke vergrendeling

Gebruik altijd:

Een sterke pincode
Biometrische beveiliging (vingerafdruk of gezichtsherkenning). Dit is een vorm van tweestapsverificatie.

Als iemand toegang krijgt tot het toestel, kan die persoon mogelijk ook toegang krijgen tot chatgesprekken.

7. Wees voorzichtig met groepsgesprekken

Groepschats zijn vaak minder goed beveiligd dan individuele gesprekken.

Daarnaast kunnen groepsleden berichten:

Doorsturen;
Opslaan;
Screenshotten.

Gebruik groepsgesprekken daarom alleen wanneer dit echt nodig is.

8. Deel geen zeer gevoelige informatie via berichtenapps

Zelfs bij de veiligere apps blijft er altijd een risico bestaan, bijvoorbeeld door:

Screenshots;
Accountovername;
Toegang tot toestellen.

Beperk daarom het delen van zeer persoonlijke informatie, zoals

Naam en contactgegevens;
Adres of woonplaats;
Telefoonnummer;
E-mailadres;
Geboortedatum;
Foto’s of videobeelden;
Informatie over familieleden;
Locatiegegevens.

Of gevoelige informatie via chat, bijvoorbeeld:

Mentale of lichamelijke gezondheidsproblemen;
Informatie over psychologische begeleiding of therapie;
Ervaringen met geweld, misbruik of trauma;
Verslavingsproblematiek;
Relationele of familiale problemen;
Financiële problemen of schulden;
Juridische problemen;
Informatie over minderjarigen;
Seksuele geaardheid of genderidentiteit.

Toch gedeeld? Bewaar het niet langer dan nodig

9. Let op voor phishing en accountovername

Aanvallers proberen soms accounts over te nemen via:

Valse berichten;
Links;
Verzoeken om verificatiecodes.

Geef nooit een verificatiecode door aan anderen.

10. Informeer cliënten over privacy risico’s

Leg cliënten uit dat berichtenapps niet volledig risicovrij zijn.

Door transparant te communiceren kunnen cliënten beter geïnformeerde keuzes maken.

Risico’s zijn

Opslaan, doorsturen of screenshots van gesprekken;
Toegang tot een ontgrendeld toestel;
Accountovername;
Automatische back-ups;
Opslag van metadata.

11. Maak duidelijke afspraken over communicatie en bewaak je eigen grenzen

Maak met cliënten duidelijke afspraken over:

Welke gesprekken / informatie wel of niet via chat wordt gedeeld
Wanneer berichten worden beantwoord
Hoe vertrouwelijkheid wordt beschermd
- Door technische voorzorgsmaatregelen
- Door op te letten dat je niet naar de verkeerde persoon stuurt
- Door op te letten of iemand kan meelezen
- Door berichten te verwijderen als er persoonlijke info instaat

Dit helpt misverstanden en privacy problemen te voorkomen.

Welke apps zijn zinvol voor welk doel?

Situatie / doel van communicatie	Geschikte app(s)	Waarom
Eerste contact leggen via sociale media	Instagram Messenger	Geschikt voor eerste contact of doorverwijzing
Praktische afspraken (bv. afspraak bevestigen, herinnering)	WhatsApp Signal Messenger	Snelle communicatie, weinig gevoelige informatie
Korte check-in met cliënt (bv. “Hoe gaat het vandaag?”)	Signal WhatsApp	End-to-end encryptie beschermt de inhoud van berichten
Gevoelige persoonlijke informatie bespreken	Signal (bij voorkeur geen andere berichtenapps)	Sterke end-to-end encryptie en minimale dataverzameling
Groepscommunicatie met cliënten	WhatsApp (kleine groepen)	Groepschats zijn end-to-end encrypted
Informele communicatie of laagdrempelig contact	WhatsApp Messenger	Veel cliënten gebruiken deze apps al
Tijdelijke communicatie (snelle vraag of informele update)	Snapchat	Berichten verdwijnen automatisch, maar niet geschikt voor gevoelige informatie
Communicatie met grote groepen of publieke informatie	Whatsapp broadcast Telegram (kanalen)	Geschikt voor brede communicatie, niet voor vertrouwelijke gesprekken

Meer weten?

Hier vind je enkele interessante links:

Type

Titel

Auteur(s)

Omschrijving

Link

Sociale media op maat van kinderen en jongeren? Like!

Luyten, M.

Kinderen en jongeren groeien vandaag op in een digitale wereld. Sociale media zijn niet meer weg te denken uit hun leven. Maar zijn deze platforms wel veilig en geschikt voor jonge gebruikers? Samen met de Kinderrechtencoalitie werkten SAM en Onlinehulp Vlaanderen mee aan een nieuw standpunt: “Sociale media op maat van kinderen en jongeren? Like!”

Echt zijn in de online leefwereld. Een handreiking voor jongerenwerkers.

Todorovic, D., Koetsenruijter, R., Manders, W. & Sieckelinck, S.

Deze handreiking is bedoeld voor jeugdwerkers die methodisch aan de slag willen gaan met jongeren in hun online leefwereld.

Het inzetten van digitale tools in de jeugdhulp

Verplancke, J.; Vanbleu, C. & Bocklandt, P.

In dit artikel beschrijven de auteurs 13 handvaten en uitdagingen voor (het ontwikkelen van) een blended aanbod in de jeugdhulp.

Digiwatte? Videoreeks

Mediawijs en VRT

In de Digiwatte? videoreeks legt Bart Verbeeck verschillende digitale toepassingen uit. Elke aflevering bespreekt hij een nieuw thema om ervoor te zorgen dat iedereen stap voor stap kan bijleren over de digitale wereld. Er worden verschillende thema’s besproken: je kan bijleren over chatten en e-mailen, maar ook over het bekijken van je gezondheidsgegevens en nog veel meer!

Sociale media gebruiken in de hulpverlening?

Mees, A. & Brulez,S.

Annelien Mees (Howest) en Sam Brulez (SAM) getuigen over het gebruik van sociale media in de hulpverlening én over de voorwaarden die daaraan verbonden zijn.

Deze presentatie werd gegeven tijdens de Inspiratiedag "Blended aan de slag als sociale professional" op 22/09/2022

38 inspirerende digitale praktijken voor sociaal werk

Verplancke, J. & De Zitter, M.

38 sociaal werkers en cliënten getuigen in korte filmpjes over digitale welzijnswerkpraktijken en wàt hen daarin juist inspireert. Omdat enthousiasme over digitale praktijken triggert, aanwakkert en stimuleert.

Deze getuigenissen werden gebundeld rond de 5 krachtlijnen van Sterk Sociaal Werk: 'nabijheid', 'politiserend werken', 'procesmatig werken', 'generalistisch werken' en 'verbindend werken'.

Digimeter 2025

De Marez, L. red.

Imec.digimeter is dé studie bij uitstek om digitale transformatie bij Vlamingen in de brede zin van het woord jaarlijks in kaart te brengen. Dit doen de auteurs om zowel de burger, beleid, kennisinstellingen als industrie inzicht te geven in veranderende behoeften, gewoontes en attitudes. Hiermee bieden ze een houvast in onze snel veranderende digitale maatschappij - niet in het minst voor de ontwikkelaars en aanbieders van een digitaal aanbod.

Contactpersoon

Marie Van der Cam

SAM vzw - Onlinehulp Vlaanderen

marie.vandercam@samvzw.be

www.linkedin.com/in/marie-van-der-cam-5a720123a/